Dlaczego składka na ubezpieczenie wypadkowe nie jest jednakowa dla wszystkich

Wskaźnik, jakim jest stopa procentowa składki wypadkowej, jest ustalany indywidualnie z uwzględnieniem ryzyk jakie mogą wystąpić u danego pracodawcy.

Różnicowanie składki na ubezpieczenie wypadkowe ma mobilizować przedsiębiorców do podnoszenia standardów bezpieczeństwa pracy, przestrzegania przepisów bhp i działania w zakresie prewencji wypadkowej.

- Stopa procentowa składki na ubezpieczenie wypadkowe jest ustalana na rok składkowy, który trwa od 1 kwietnia danego roku kalendarzowego do 31 marca następnego roku. Kategorie ryzyka i stopy procentowe składki wypadkowej weryfikowane są co trzy lata, a od 1 kwietnia 2024 roku rozpoczął się nowy, trzyletni cykl – wyjaśnia Sebastian Szczurek, regionalny rzecznik prasowy ZUS województwa opolskiego.

Wiosną 2024 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zmieniające rozporządzenie w sprawie różnicowania stopy procentowej składki na ubezpieczenie społeczne z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych w zależności od zagrożeń zawodowych i ich skutków. Zmieniły się kategorie ryzyka i odpowiadające im stopy procentowe składki na ubezpieczenie społeczne z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych dla 33 grup działalności. Dla 32 grup oznaczało to spadek, a dla jednej - wzrost składki wypadkowej. Zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia najwyższa grupa to: „Działalność usługowa wspomagająca górnictwo i wydobywanie” z wysokością stopy procentowej składki – 3,33 proc.

Co ma wpływ na wysokość składki?

O wysokości składki na ubezpieczenie wypadkowe ustalonej przez ZUS decydują dane dotyczące:

• liczby osób zatrudnionych w warunkach zagrożenia,

• liczby osób poszkodowanych w wypadkach przy pracy.

W zależności od stwierdzonej u płatnika liczby wypadków przy pracy i osób zatrudnionych

w warunkach zagrożenia, wysokość stopy procentowej może być podniesiona lub obniżona.

Kto i jak ustala wysokość składki?

Jednym z elementów wpływających na wysokość składki jaką powinien opłacać płatnik jest liczba osób zgłoszonych przez niego do ubezpieczenia wypadkowego. Płatnicy dzielą się na  dwie grupy zgłaszających do ubezpieczenia wypadkowego. Na tych którzy zgłaszają nie więcej niż 9 ubezpieczonych i tych zgłaszających co najmniej 10 ubezpieczonych. 

W przypadku firm zatrudniających poniżej 10 osób składka wypadkowa jest stała i wynosi 1,67 proc. Oznacza to, że stopa procentowa składki na ubezpieczenie wypadkowe dla tej grupy jest zryczałtowana i wynosi 50 proc. najwyższej stopy procentowej dla grup działalności ustalonej na dany rok składkowy.

Płatnicy, którzy zgłaszają do ubezpieczenia wypadkowego co najmniej 10 osób, w określonych sytuacjach samodzielnie ustalają wysokość składki wypadkowej na dany rok składkowy. Płatnicy w załączniku do Rozporządzenia odczytują właściwą stopę procentową składki na podstawie dwóch pierwszych cyfr kodu rodzaju działalności wg PKD, do której zostali zakwalifikowani. Dotyczy to płatników składek:

▪ podlegających wpisowi do rejestru REGON, którzy nie byli zobowiązani do przekazania Informacji ZUS IWA za trzy kolejne, ostatnie lata kalendarzowe,

▪ którzy rejestrują się po raz pierwszy w ZUS, a którzy w poprzednim roku kalendarzowym nie byli płatnikami składek na ubezpieczenie wypadkowe, lub byli wykreśleni z krajowego rejestru podmiotów REGON na dzień 31 grudnia poprzedniego roku.

Płatnikom składek, którzy za trzy kolejne, ostatnie lata kalendarzowe mieli obowiązek i przekazali do ZUS „Informację o danych do ustalenia składki na ubezpieczenie wypadkowe ZUS IWA”, wysokość stopy procentowej składki ustala Zakład Ubezpieczeń Społecznych.